Go to main content
De aanbidding van de herders

De aanbidding van de herders

Following a four-year study journey to Italy and France, Joachim Wtewael returned to Utrecht in 1592. He is one of the most important Mannerist painters. Not only the colours in The adoration of the shepherds are typical of the Mannerist style, but also the elongated figures with their exaggerated poses. Wtewael introduced a great many Arcadian themes and motifs. For instance, the shepherd with the lamb on his shoulders is the first one painted 'all'antica' (based on the Classical model) to be placed in a nativity scene.
Title
De aanbidding van de herders
Dating
1598
Object type
schilderij
Object number
7390

Joachim Wtewael

De Utrechtse schilder Joachim Wtewael is een van de belangrijkste kunstenaars binnen het maniërisme. Zijn omvangrijke oeuvre bestaat uit imposante historiestukken maar omvat ook kleine, zeer gedetailleerde voorstellingen op koper. In 1611 is hij medeoprichter van het Utrechtse Sint-Lucasgilde. Naast zijn werk als schilder vergaart Wtewael aanzienlijk vermogen met de handel in vlas en behoort hij samen met zijn broer Johan tot de eerste aandeelhouders van de VOC. ​

View full profile
Materials
doek
Technique
olieverf op doek
Dimensions
  • hoogte 86.7 cm
  • breedte 106.9 cm
  • hoogte (met lijst) 119.2 cm
  • breedte (met lijst) 139 cm
Acquisition
aankoop met steun van de Vereniging Rembrandt (1935)
Associated subjects
Keyword
historie, bijbelse voorstelling, N.T., aanbidding van de herders
Inscriptions and marks
signatuur en datering recto m.o. (op een van de stenen): Ioachim Wte wael // fecit 1598
Notes
  • Lowenthal 1986, p. 84, noemt in totaal negen versies van De aanbidding van de herders, waarvan naast dit werk alleen Joachim Wtewael, De aanbidding van de herders, 1600-1610. Doek, 87,6 x 112,4 cm, New York, Richard L. Feigen & Co (1999, voorheen collectie B. Nicholson) als authentiek wordt besschouwd. Dit schilderij werd ingebracht op de veiling Sotheby's, New York 11.01.1996, cat.nr. 100, z.p., maar voor de veiling teruggetrokken.
Rights
Public domain
Documentation
Beeldenstorm : 5 : close-ups van beeldende kunst, Henk van Os. onder red. van Thijs Tromp en Ineke Mesdag, Amsterdam University Press (Amsterdam, 2001), 191 p.
Caravaggio en de Nederlanden, [samenst. cat. M. Elisabeth Houtzager en E.R. Meijer]. [tekst J.G. van Gelder, D. Roggen], Gemeentebestuur Utrecht (Utrecht, 1952) (Antwerpen), XXXVIII, 99 p., [s.p.]
De Catalogus der schilderijen [1952], Centraal Museum (Utrecht, 1952), LVIII + 512 p.
Catalogus tentoonstelling van schilderijen en teekeningen van Nederlandsche Italianiseerende schilders uit de 16e en 17e eeuw, Arti et Amicitiae (Amsterdam, 1934), 32 p., [8] p. pl.
Centraal Museum Utrecht : catalogus der schilderijen [1933], inl. W.C. Schuylenburg. [tekst] C.H. de Jonge, [Centraal Museum] ([Utrecht], 1933), LIX, 333 p., p.pl.
The Dutch Arcadia, Alison McNeil Kettering, Allanheld & Schram (Totowa, 1983) Boydell & Brewer (Montclair) (Woodbridge), XIX, 339 p.
"Het Gedroomde Land" : peintures pastorales de l'âge d'or hollandais, [préf. Sjarel Ex, Paul Reiles] ; [essai Jos de Meyere], Musée National d'Histoire et d'Art, Luxemburg (Luxemburg, 1993), 24 p.
De Hollandsche Schilderkunst in de Zeventiende Eeuw, deel 1, Frans Hals en zijn tijd, W. Martin, (Amsterdam, 1935)
Joachim Wtewael and Dutch Mannerism, Anne W. Lowenthal, Davaco Publishers (Doornspijk, 1986), 280 p., [184] p.pl.
Kunstwerk van de maand december 1965, Centraal Museum (Utrecht, 1965)
Mannerism : the crisis of the renaissance and the origin of modern art, Arnold Hauser, Routledge & Kegan Paul (Londen, 1965), 2 dl. (XX, 425 p.;XIII p., [128] p. pl.)
Meer und Land im Licht des 17. Jahrhunderts, Band 3, Kurt J. Müllenmeister, Carl Schünemann Verlag (Bremen, 1981)
Musées de Hollande : la peinture néerlandaise : Rijksmuseum à Amsterdam (...) Musée Lakenhal à Leyden, intr. et commentaires par Jacques Foucart, Nouvelles Éditions Françaises (Paris, [1965]), [240] p.
Schilderkunst tot 1850. De verzamelingen van het Centraal Museum Utrecht [cat. nrs. 591-902], Liesbeth M. Helmus, Centraal Museum (Utrecht, 1999)
Schilders in Utrecht 1600-1700, Paul Huys Janssen, Matrijs (Utrecht, 1990), 108 p.
Der Ursprung der modernen Kunst und Literatur, A. Hauser, (München, 1973)
Time and transformation in seventeenth-century Dutch art, Susan Donahue Kuretsky ; with contr. by Walter S. Gibson ... [et al.], Vassar College (Poughkeepsie, 2005) University of Washington Press (Washington), 300 p.
125 jaar openbaar kunstbezit : met steun van de Vereniging Rembrandt, Peter Hecht, Waanders (Zwolle, 2008), 247 p.
Het grote Gouden Eeuw boek : De Hollandse schilderkunst, Jeroen Giltaij, WBOOKS (Zwolle, 2013), 384 p.
Liefde & Lust : De kunst van Joachim Wterwael, red. + tekst James Clifton, Liesbeth Helmus, Arthur K. Wheelock, Jr. met bijdr. van Stijn Alsteen, Anne W. Lowenthal, National Gallery of Art (Washingon, 2015) Centraal Museum (Utrecht) Museum of Fine Arts, Houston (Houston), 210 p.
Pleasure and Piety : The Art of Joachim Wtewael, ed. and text by James Clifton, Liesbeth Helmus, Arthur K. Wheelock, Jr. with contributions by Stijn Alsteen, Anne W. Lowenthal, National Gallery of Art (Washingon, 2015) Centraal Museum (Utrecht) Museum of Fine Arts, Houston (Houston), 210 p.
Wundervoll : Honthorsts Anbetung der Hirten, Dominik Meiering, Anja K. Sevcik, Iris Schaefer ... [et al.], Wallraf-Richartz-Museum - Fondation Corboud (Keulen, 2017), 96 p.
D.A. Hoogendijk kunsthandelaar te Amsterdam van 1925 tot 1962 : museumleverancier, tekst Willem Hoogendijk D.A. zn. ; voorw. Laurens Meerman, Willem Hoogendijk ([S.l.], 2023), 101 p.
Joachim Wtewael, Aanbidding der Herders, Centraal Museum, C.H. de Jonge, (Jaarverslag Vereeniging Rembrandt tot Behoud en Vermeerdering van Kunstschatten in Nederland)
Joachim Wttewael (1566-1638). Joseph en zijn Broeders, C.H. de Jonge, (Verslag van Vereniging Rembrandt, 1939-1940)
Schilderkunstige bonbons, Erik Spaans, (Museumtijdschrift [Vitrine], Aflevering: 2, maart 2015), p. 16-23